Opis granic

Gmina Tworóg położona jest w centralno-zachodniej części województwa śląskiego. Jej najbardziej wysuniętym punktem jest pólnocno-zachodni styk obrębu Koty z przysiółkami Stary Sułków (Żyłka - obręb Potępa). Granica biegnie w kierunku południowo-zachodnim wzdłuż rzeki Stoły i duktów leśnych, po czym zawraca na wschód, tworząc małą enklawę w obrębie Potępa.

Dalej linią prostą wzdłuż szosy Tworóg-Lubliniec biegnie na południe i na wysokości wsi Koty skręca na zachód, obejmując swym zasięgiem przysiółek Koty-Wesoła. Na zalewie (granica obrębu Koty-Wesoła i Potępa) skręca na południowy-wschód, idąc dalej leśną granicą obrębu Kloty do torów kolejowych Tworóg-Opole. Następnie wytycza ją linia prosta wzdłuż torów kolejowych w stronę północnego-zachodu, aż do punktu styku z obrębem Czarków (woj. opolskie). Od tego punktu ciągnie się nieregularną krawędzią obrębów Czarków-Wielowieś oraz Świniowice-Wojska na zachód od Kolonii Ameryka.

Na południu Gmina Tworóg sąsiaduje z terenami Gminy Zbrosławice. Od drogi Miedary-Połomia granica przebiega lasami na północny-wschód do leśniczówki Pustki, dalej wzdłuż torów kolejowych Tarnowskie Góry-Fosowskie, przecinając szosę Tarnowskie Góry-Tworóg. W dalszym ciągu duktami leśnymi, linią nieregularną biegnie na północ do Boruszowic i stąd w kierunku wschodnim, granicą oddziałów leśnych do potoku Graniczna Woda.

Dalej wybrzusza się na północny-wschód obejmując obręb Mikołeska. Po czym półkolem skręca na zachód przecinając szosę Tworóg-Koszecin i biegnie lasami do przysiółka Krywałd, a następnie, zgodnie z nurtem rzeki Mała Panew do przysiółka Pusta Kuźnica.

Układ funkcjonalno-przestrzenny

Swym zasięgiem administracyjnym Gmina Tworóg obejmuje 10 miejscowości:

• Boruszowice
• Brynek
  
• Hanusek
  
• Koty
  
• Mikołeska
  
• Nowa Wieś
  
• Tworoska
  
• Połomia
  
• Świniowice
  
• Tworóg
  
• Wojska

Tworóg stanowi centrum Gminy i wraz z miejscowościami: Brynek, Hanusek i Koty tworzy pasmowy układ osiedleńczy, który wraz z historycznie ukształtowanymi założeniami urbanistycznymi zespołu pałacowo-parkowego w Brynku i zabudową mieszkaniową tych miejscowości rozwijał się wzdłuż głównej drogi na trasie Katowice-Poznań.

W Tworogu znajduje się siedziba władz Gminy, gminne ośrodki: zdrowia, oświaty i kultury. Stan obecny publicznej przestrzeni centrum Gminy posiada wiele cech składających się na właściwe funkcjonowanie centrum: historyczność zabudowy i układu urbanistycznego, jest miejscem wymiany dóbr, usług i informacji. Pozostałe miejscowości: Boruszowice, Mikołeska, Połomia, Świniowice, Wojska, Nowa Wieś Tworoska – pozostają w układzie satelitarnym w stosunku do ośrodka centralnego - Tworoga.

W strukturze funkcjonalno-przestrzennej gminy wyraźnie dominują tereny otwarte, a wśród nich dwa rodzaje użytków:

• Leśne (ponad 71%),
  
• Pola uprawne (prawie 15%)
  

Pod względem potencjału biologicznego ekosystemów przeważają ekosystemy o najwyższej aktywności biologicznej (lasy wraz z łąkami oraz wodami).